Mô hình nến (candlestick patterns) là một công cụ cơ bản trong phân tích kỹ thuật giúp trader dự đoán xu hướng giá dựa trên hành vi của thị trường. Mỗi nến đại diện cho biến động giá trong một khoảng thời gian (ví dụ: 1 giờ, 1 ngày), với thân nến (body) cho thấy giá mở cửa và đóng cửa, bóng nến (shadow/wick) cho giá cao nhất/thấp nhất.

Chúng đặc biệt hữu ích trong trading crypto vì thị trường volatile cao, nhưng anh em cần nhớ rằng không mô hình nào chắc chắn 100%. Anh em nên kết hợp với volume, trendline, RSI/MACD để tăng độ chính xác. Dưới đây là 12 mô hình nến phổ biến nhất, chia thành Bullish (tín hiệu tăng giá) và Bearish (tín hiệu giảm giá). Mình sẽ giải thích cách nhận biết và ý nghĩa cho anh em có thể dễ dàng theo dõi.

6 mô hình nến bullish

Những mô hình này thường xuất hiện sau một đoạn giảm mạnh. Tức là khi ai cũng sợ, thì bắt đầu có dấu hiệu phe mua quay lại.

Hammer (Búa) là một cây nến có thân nhỏ phía trên, bóng dưới rất dài (ít nhất gấp đôi thân). Điều này cho thấy giá bị bán xuống mạnh nhưng cuối cùng phe mua kéo ngược lên. Nếu xuất hiện ở đáy và volume tăng, đây là tín hiệu khá tốt để chờ mua khi nến sau xác nhận tăng tiếp.

Inverted Hammer (Búa ngược) thì ngược lại: thân nhỏ ở dưới, bóng trên dài. Phe mua đã cố đẩy giá lên nhưng chưa đủ mạnh. Với mô hình này, anh em nên chờ cây nến xanh tiếp theo để xác nhận rồi mới vào lệnh.

Bullish Engulfing (Nuốt chửng tăng) là khi một cây nến xanh lớn “nuốt trọn” thân của cây nến đỏ trước đó. Đây là dấu hiệu phe mua lật ngược thế trận rất rõ. Nếu nó xuất hiện tại vùng hỗ trợ thì càng đáng chú ý.

Piercing Line (Đường xuyên thủng) gồm hai nến: nến đỏ dài trước, sau đó nến xanh mở cửa thấp hơn nhưng đóng cửa vượt quá 50% thân nến đỏ. Điều này cho thấy phe mua bắt đầu kiểm soát lại. Volume cao sẽ làm tín hiệu mạnh hơn.

Morning Star (Sao Mai) gồm ba nến: một nến đỏ dài, một nến thân nhỏ (doji hoặc star), rồi một nến xanh mạnh. Nó giống như “bình minh” sau đêm tối. Đây là mô hình khá dễ nhận diện và phù hợp với người mới.

Three White Soldiers (Ba chiến binh trắng) là ba cây nến xanh liên tiếp, mỗi cây đóng cao hơn cây trước. Khi mô hình này xuất hiện sau giai đoạn tích lũy, nó cho thấy xu hướng tăng có thể đang hình thành.

6 mô hình nến bearish

Ngược lại, nhóm này thường xuất hiện sau một đoạn tăng mạnh, khi thị trường bắt đầu đuối sức.

Hanging Man (Người treo cổ) nhìn giống Hammer nhưng xuất hiện ở đỉnh. Nó cho thấy phe bán bắt đầu thử kéo giá xuống. Nếu cây nến sau xác nhận đỏ mạnh thì khả năng đảo chiều cao hơn.

Shooting Star (Sao băng) giống Inverted Hammer nhưng ở vùng đỉnh. Bóng trên dài cho thấy giá bị đẩy lên nhưng phe bán ép xuống mạnh. Nếu volume cao, đây là tín hiệu cảnh báo khá rõ.

Bearish Engulfing (Nuốt chửng giảm) là khi một nến đỏ lớn bao trùm hoàn toàn thân nến xanh trước đó. Điều này cho thấy phe bán đã giành quyền kiểm soát. Xuất hiện ở vùng kháng cự thì càng đáng chú ý.

Dark Cloud Cover (Mây đen che phủ) gồm một nến xanh dài và sau đó là một nến đỏ mở cửa cao hơn nhưng đóng cửa dưới 50% thân nến xanh trước đó. Đây là dấu hiệu đảo chiều từ tăng sang giảm.

Evening Star (Sao hôm) là phiên bản đảo ngược của Morning Star: một nến xanh dài, một nến nhỏ do dự, rồi một nến đỏ mạnh. Nó báo hiệu “hoàng hôn” của xu hướng tăng.

Three Black Crows (Ba con quạ đen) gồm ba nến đỏ liên tiếp, mỗi nến đóng thấp hơn nến trước. Đây là tín hiệu xu hướng giảm đang được củng cố.

Lưu ý quan trọng cho người mới

Anh em đừng xem mô hình nến như “thánh chỉ”. Không có mô hình nào chính xác 100%. Nến chỉ phản ánh tâm lý ngắn hạn.

Mình khuyên nếu mới bắt đầu thì nên hực hành trên TradingView hoặc chart Binance, zoom timeframe 1H hoặc 4H để quen mắt.

Anh em nên kết hợp thêm RSI, MACD hoặc volume để xác nhận. Luôn đặt stop-loss và đừng all-in. Nếu chưa quen, có thể dùng tài khoản demo trên Binance Futures để tập mà không mất tiền thật.

Trong trading không phải là nhớ hết 12 mô hình này mà quan trọng là hiểu câu chuyện phía sau mỗi cây nến: phe nào đang kiểm soát? Lực mua hay lực bán đang chiếm ưu thế? Khi anh em hiểu được tâm lý thị trường, thì chart không còn đáng sợ nữa. Và đó mới là bước đầu tiên để làm chủ trading.