Tháng 6 vừa qua, Mysten Labs chính thức công bố @Walrus 🦭/acc  – một thiết kế lưu trữ dữ liệu blob phi tập trung, an toàn và có khả năng mở rộng cao. Ngay từ giai đoạn developer preview, #Walrus đã chứng minh năng lực thực tế khi lưu trữ hơn 12TiB dữ liệu, đồng thời thu hút hơn 200 lập trình viên tham gia xây dựng ứng dụng trong sự kiện Breaking the Ice.

Tuy nhiên, đây mới chỉ là điểm khởi đầu.

Giờ đây, Walrus bước sang giai đoạn phát triển tiếp theo mang tính chiến lược: trở thành một mạng lưu trữ phi tập trung độc lập, vận hành bằng token riêng – WAL, với cơ chế bảo mật, khuyến khích kinh tế và quản trị on-chain hoàn chỉnh.

Walrus Trở Thành Mạng Phi Tập Trung Độc Lập

Theo lộ trình mới, Walrus sẽ không còn chỉ là một mô-đun hay thử nghiệm công nghệ, mà sẽ vận hành như một decentralized storage network hoàn chỉnh, với các thành phần cốt lõi:

  • Token tiện ích WAL: đóng vai trò trung tâm trong vận hành, bảo mật và quản trị mạng

  • Các storage node: chịu trách nhiệm lưu trữ và phục vụ dữ liệu

  • Cơ chế Delegated Proof-of-Stake (DPoS): đảm bảo an ninh và tính phi tập trung

  • Walrus Foundation độc lập: thúc đẩy phát triển hệ sinh thái, cộng đồng và adoption

Cấu trúc này giúp Walrus thoát khỏi mô hình phụ thuộc, tiến tới một hạ tầng dữ liệu Web3 tự chủ và bền vững.

WAL Token – Trụ Cột Kinh Tế Và Quản Trị Của Walrus

Token WAL không chỉ đơn thuần là công cụ thanh toán, mà là xương sống của toàn bộ hệ thống:

1. Bảo Mật Mạng Lưới

  • Các storage node phải stake WAL để tham gia mạng

  • Hành vi gian lận hoặc không đảm bảo dữ liệu có thể bị slashing

2. Phần Thưởng Và Doanh Thu

  • Node nhận staking rewards

  • Doanh thu từ phí lưu trữ và truy xuất dữ liệu được phân phối theo từng epoch

3. Quản Trị On-Chain

  • Chủ sở hữu WAL tham gia bỏ phiếu quyết định tham số hệ thống

  • Điều chỉnh các yếu tố quan trọng như giá lưu trữ, yêu cầu stake, chính sách phần thưởng

Cơ Chế Kỹ Thuật: Lưu Trữ An Toàn, Mở Rộng Hàng Nghìn Node

Whitepaper của Walrus đi sâu vào thiết kế kỹ thuật lõi, trong đó nổi bật là:

Mã Hóa Và Phân Mảnh Dữ Liệu (Encoding Scheme)

  • Dữ liệu được chia nhỏ và mã hóa trước khi phân phối

  • Không node nào nắm toàn bộ dữ liệu gốc

  • Đảm bảo chống mất mát, chống giả mạo và chịu lỗi Byzantine

Read / Write Hiệu Quả Ở Quy Mô Lớn

  • Hỗ trợ hàng trăm đến hàng nghìn storage node

  • Giữ hiệu suất đọc/ghi ổn định ngay cả khi mạng mở rộng

Vai Trò Của Sui Blockchain

  • Sui đóng vai trò lớp điều phối (coordination layer)

  • Quản lý metadata, quyền truy cập, và trạng thái blob

  • Không lưu dữ liệu nặng trực tiếp on-chain → giảm chi phí

Epoch, Tái Cấu Trúc Node Và Khả Năng Lưu Trữ Dài Hạn

Walrus vận hành theo epoch, trong mỗi giai đoạn:

  • Storage node có thể được tái phân bổ nhiệm vụ

  • Dữ liệu blob vẫn được đảm bảo khả dụng liên tục

  • Cơ chế dự phòng giúp dữ liệu tồn tại ổn định trong thời gian dài, ngay cả khi một phần node rời mạng

Đây là yếu tố then chốt giúp Walrus trở thành lớp lưu trữ đáng tin cậy cho Web3 và AI.

Tokenomics WAL: Định Giá, Thanh Toán Và Phân Phối

Whitepaper cũng hé lộ cách Walrus xây dựng mô hình kinh tế dài hạn:

  • Giá lưu trữ được xác định theo epoch

  • Người dùng trả phí bằng $WAL

  • Phí được phân phối cho:

    • Storage node

    • Người stake

    • Quỹ hệ sinh thái (tùy tham số quản trị)

Cách tiếp cận này giúp cân bằng lợi ích giữa người dùng – nhà vận hành – nhà đầu tư dài hạn.

Tầm Nhìn Tương Lai: Audit, QoS Và Light Node

Ngoài thiết kế hiện tại, Walrus còn đưa ra nhiều hướng phát triển tiềm năng:

  • Cơ chế challenge & audit chi phí thấp: kiểm tra node có thực sự lưu dữ liệu

  • Dịch vụ đọc chất lượng cao (QoS): ưu tiên tốc độ, độ trễ thấp, có thể trả phí

  • Light node:

    • Không cần lưu toàn bộ dữ liệu

    • Vẫn có thể phục vụ đọc

    • Góp phần tăng độ phi tập trung và được thưởng WAL

Những hướng đi này cho thấy Walrus không chỉ giải bài toán lưu trữ, mà còn xây dựng một thị trường dữ liệu phi tập trung hoàn chỉnh.

Kết Luận

Walrus đang tiến hóa từ một thử nghiệm công nghệ thành hạ tầng lưu trữ phi tập trung thế hệ mới, nơi:

  • Dữ liệu lớn được lưu trữ an toàn, hiệu quả

  • Kinh tế học token được thiết kế bền vững

  • Cộng đồng và nhà phát triển đóng vai trò trung tâm

Với WAL tokenDPoS, và sự hậu thuẫn kỹ thuật từ Mysten Labs cùng Sui, Walrus đang đặt nền móng cho lớp dữ liệu cốt lõi của Web3 và kỷ nguyên AI phi tập trung.

Những thông tin tiếp theo về timeline, chạy node, cơ hội cộng đồng và light node hứa hẹn sẽ tiếp tục mở ra nhiều dư địa mới cho hệ sinh thái Walrus trong thời gian tới.