Mỗi lần vào lệnh không chỉ là quyết định mua hay bán, mà là một cuộc đối thoại thẳng thắn với chính bản thân bạn.
Nhiều người khi nghe đến giao dịch hợp đồng (futures) thường lập tức bị cuốn hút bởi viễn cảnh “làm giàu nhanh”. Nhưng thực tế thị trường lại rất khác.
Sau nhiều năm quan sát và trải nghiệm, điều đọng lại nhiều nhất không phải là những câu chuyện đổi đời, mà là vô số tài khoản cháy chỉ sau vài quyết định sai lầm.
Bài viết này không nhằm hứa hẹn lợi nhuận thần tốc, mà tập trung vào điều quan trọng nhất: làm sao để tồn tại đủ lâu trong thị trường.
Chấp Nhận Kịch Bản Xấu Nhất Trước Khi Nghĩ Đến Tương Lai Tốt Đẹp
Trước khi đặt bất kỳ lệnh nào, hãy tự hỏi:
“Nếu lệnh này sai, mình có thể chịu lỗ bao nhiêu?”
Đây không phải suy nghĩ tiêu cực, mà là nền tảng của tư duy giao dịch chuyên nghiệp. Rất nhiều người thua lỗ nặng không phải vì họ luôn đoán sai, mà vì họ không chuẩn bị cho tình huống sai.
Cắt lỗ không phải là yếu đuối, mà là kỷ luật. Nó giống như việc thắt dây an toàn khi lái xe – không phải vì bạn chắc chắn sẽ gặp tai nạn, mà để bảo vệ bản thân nếu rủi ro xảy ra. Một nguyên tắc quan trọng: luôn đặt stop-loss ngay khi vào lệnh và không dời stop-loss chỉ vì hy vọng.
Đòn Bẩy: Công Cụ Hay Vũ Khí Tự Hủy?
Đòn bẩy trong giao dịch cũng giống như rượu mạnh: dùng đúng liều thì hỗ trợ, lạm dụng thì gây hại.
Đòn bẩy càng cao, biên độ sai sót của bạn càng nhỏ. Khi giá chỉ cần dao động 1% đã khiến bạn mất bình tĩnh, thì vấn đề không nằm ở thị trường mà ở cách bạn quản lý rủi ro.
Một nguyên tắc thực tế: đòn bẩy nên tỷ lệ nghịch với mức lỗ tối đa bạn chấp nhận. Nếu bạn chỉ chịu được lỗ 5% cho một giao dịch, thì đòn bẩy không nên vượt quá mức hợp lý tương ứng. Mục tiêu không phải là thắng nhanh, mà là không thua quá sâu.
Lợi Nhuận Chưa Chốt Không Phải Là Tiền Của Bạn
Nhiều trader từng trải qua cảm giác “đang lời rất đẹp” rồi kết thúc bằng một lệnh thua. Nguyên nhân nằm ở sự nhầm lẫn giữa lợi nhuận tạm thời và lợi nhuận thực sự.
Lợi nhuận chỉ là của bạn khi đã được chốt. Vì vậy, cần có chiến lược bảo vệ lợi nhuận. Một cách phổ biến là: khi giá đi đúng hướng đủ xa, hãy dời stop-loss về điểm hòa vốn. Như vậy, dù thị trường đảo chiều, bạn vẫn không mất vốn.
Trong giao dịch hợp đồng, bảo vệ vốn luôn quan trọng hơn tối đa hóa lợi nhuận.
Quản Lý Cảm Xúc: Kỹ Năng Không Thể Thiếu
Giao dịch không phải là trò dự đoán tương lai, mà là bài toán quản lý xác suất. Và để quản lý xác suất hiệu quả, bạn phải kiểm soát được cảm xúc của mình.
Sau chuỗi thua, tâm lý “gỡ lại” rất nguy hiểm. Sau chuỗi thắng, sự tự tin thái quá cũng không kém phần rủi ro. Khi nhận ra cảm xúc bắt đầu chi phối quyết định, cách tốt nhất là tạm dừng giao dịch.
Một nguyên tắc quan trọng: đặt giới hạn lỗ trong ngày (ví dụ 3% tổng vốn). Khi chạm ngưỡng này, dừng lại ngay, không tranh cãi với thị trường.
Đi Chậm Nhưng Chắc: Chậm Mà Nhanh
Giao dịch hợp đồng không phải là trò may rủi, mà là cuộc chơi dài hạn của xác suất. Một lệnh thắng hay thua không quyết định tất cả, điều quan trọng là bạn có tuân thủ hệ thống giao dịch của mình hay không.
Những chiến lược đơn giản nhưng được thực hiện đều đặn thường mang lại kết quả tốt hơn các phương pháp phức tạp nhưng thiếu kỷ luật.
Ngoài ra, nên ưu tiên giao dịch các đồng có thanh khoản cao như BTC hoặc ETH. Thanh khoản tốt giúp giảm trượt giá và hạn chế rủi ro bị thao túng – điều mà nhiều đồng vốn hóa nhỏ không làm được.
Kết Luận: Còn Ở Lại Thị Trường Mới Có Tương Lai
Cơ hội trong thị trường crypto luôn tồn tại, nhưng cạm bẫy còn nhiều hơn. Sự thận trọng không phải là nhút nhát, mà là cách để bạn vẫn còn vốn khi cơ hội thật sự xuất hiện.
Nếu bạn mới bắt đầu với giao dịch hợp đồng:
Hãy thử demo trước khi giao dịch thật
Bắt đầu với khối lượng nhỏ
Chấp nhận coi khoản lỗ ban đầu là học phí, không phải canh bạc
Thị trường thay đổi từng ngày, nhưng bản chất con người thì không. Khi bạn kiểm soát được cảm xúc của mình, bạn đã nắm trong tay lợi thế lớn nhất. Đó mới chính là cốt lõi của giao dịch hợp đồng bền vững.
